Sobota rano, otwieram oczęta, o matulu, jak błogo, jest coś koło dziewiątej, a ja nie muszę jeszcze wstać. Jeszcze troszkę poleguję sobie w ciepełku rozmyślając, co by dziś dobrego zrobić do jedzonka, a potem ruszam do kuchni zaparzyć kawę. Chłopaki (Mopek i Wu) dalej sobie pochrapują smacznie. Lubię takie ranki, kiedy nigdzie mi się nie śpieszy i nic nie muszę.
Kawa już zaparzona, zasiadam w fotelu i włączam TV. Z telewizora zaczyna gadać jakiś młodzian w dziwnym języku, matkozcórką, co to za język? Ni to niemiecki, ni to skandynawski, ni węgierski. W życiu takiego nie słyszałam, a zdaje się, że rzecz dzieje się w Polsce. Oglądam dalej z coraz większą ciekawością i za chwilę się wszystko wyjaśnia. A ja pierwszy raz o tym słyszę. Jestem ciekawa, czy Wy wiedzieliście/słyszeliście o Wilamowicach ?
Niesamowita historia i jak dobrze, że znalazł się ktoś, kto stara się uratować zwyczaje i przede wszystkim język. A może ktoś tam z Was był, albo mieszka w okolicy?
Co o Wilamowiacach mówi Wikipedia?
„Mieszkańcy Wilamowic są potomkami osadników z Fryzji i Flandrii, którzy osiedlili się na tych terenach w XIII wieku. Stworzyli wyizolowaną kulturowo społeczność, odrębną również językowo. W 1808 roku wykupili się z poddaństwa a w 1818 wykupili prawa miejskie dla Wilamowic. Do 1945 roku w powszechnym użyciu był język wilamowicki (wymysiöeryś) – archaiczny język (dziś włada nim około 70 osób). Mała społeczność używała również własnego stroju wilamowickiego zawierającego elementy szkockiej kraty, motywy tureckie oraz kwiatowe, wykonane starą metodą klockową. Po II wojnie światowej władze komunistyczne próbowały zatrzeć ślady odrębności kulturowej Wilamowian.
Dziś tradycję kultywuje Regionalny Zespół Pieśni i Tańca "Cepelia Fil Wilamowice" założony w 1987 skupiający młodzież oraz Regionalny Zespół Pieśni i Tańca "Wilamowice" założony w 1948 skupiający kilka pokoleń. Działa także Stowarzyszenie Na Rzecz Zachowania Dziedzictwa Kulturowego Miasta Wilamowice "Wilamowianie", mające na celu ratowanie kultury wilamowickiej”
Film dokumentalny na który przypadkiem trafiłam " Moje Wilamowice" z 2012 roku można obejrzeć na kanale Planet, zachęcam, warto popatrzeć.
A tutaj krótki film znaleziony na jutubie.
Co dzieje się w Wilamowicach można na bieżąco śledzić na faceboku.
I jeszcze jedna stronka, którą warto poczytać:))
A kto udaje się na spocznek wieczorny może paciorek sobie zmówić w języku wilamowskim:)
Ynzer Foter, dü byst ym hymuł,
Daj noma zuł zajn gywajt;
Daj Kyngrajch zuł dö kuma;
Daj wyła zuł zajn ym hymuł an uf der aot;
dos ynzer gywynłichys brut gao yns haojt;
an fercaj yns ynzer siułda,
wi wir aoj fercajn y ynzyn siułdigia;
ny łat yns cyn zynda;
zunder kaonst yns reta fum nistgüta.
[Do Dajs ej z Kyngrajch an dy maocht, ans łaowa uf inda.]
Amen
Ha, jak będę kiedyś w tamtych stronach z pewnością zajrzę do Wilamowic:))
